لرزه‌گیر آکاردئونی فلنج‌دار مهاردار کلاس 150؛ مشخصات فنی و راهنمای انتخاب

در هر سیستمی که سیال جابه‌جا می‌کند، از خط بخار یک نیروگاه تا خروجی پمپ یک موتورخانه، لوله‌ها همیشه زیر لرزش، ضربه و تغییر طول ناشی از گرما هستند. لرزه گیر آکاردئونی فلنج دار مهاردار کلاس 150 این حرکت‌ها را پیش از رسیدن به پمپ، شیرآلات و اتصالات جذب می‌کند و جلوی ترک‌خوردگی و نشتی را می‌گیرد. در این مقاله در سایت نوین کالا همراه ما باشید تا با اجزای این تجهیز، مشخصات فنی، فشار کاری کلاس 150، تفاوت آن با PN16 و نکات انتخاب و نصب آن آشنا شوید.

 

لرزه گیر آکاردئونی فلنج دار مهاردار کلاس 150 چیست؟

لرزه گیر آکاردئونی فلنج دار مهاردار کلاس 150 یک اتصال انعطاف‌پذیر فلزی است. این قطعه از سه بخش اصلی تشکیل شده است:

•       بلوز: یک بدنه چین‌دار از استنلس استیل که حرکت و لرزش را جذب می‌کند.

•       فلنج‌ها: دو فلنج در رده فشاری کلاس 150 که اتصال پیچ‌ومهره‌ای به خط لوله را برقرار می‌کنند.

•       میله‌های مهار: مانع می‌شوند که آکاردئون بیش از اندازه کشیده یا جمع شود.

در منابع فنی به این قطعه Expansion Joint هم گفته می‌شود و در بازار با نام کوتاه‌تر لرزه گیر آکاردئونی C150 هم شناخته می‌شود.

 

چرا خط لوله به لرزه‌گیر نیاز دارد؟

حرکت‌های ناخواسته در شبکه لوله‌کشی معمولاً سه منشأ دارند:

•       تغییر دمای سیال یا محیط که لوله را منبسط و منقبض می‌کند

•       لرزش تجهیزات دوار مثل پمپ، کمپرسور و توربین

•       عوامل بیرونی مثل باد، زلزله و نشست سازه

اگر این حرکت‌ها جذب نشوند، تنش آن‌ها به فلنج‌ها، جوش‌ها و بدنه تجهیزات می‌رسد و در نهایت لوله می‌شکند یا اتصالات نشت می‌کنند. لرزه‌گیر فلزی این تنش را در بلوز خود مستهلک می‌کند و عمر پمپ‌ها، شیرآلات و قطعات گران‌قیمت سیستم را بالا می‌برد.

 

اجزای تشکیل‌دهنده لرزه گیر آکاردئونی فلنج دار مهاردار کلاس 150

اگر اجزای لرزه گیر آکاردئونی فلنج دار مهاردار کلاس 150 را بشناسید، هنگام بررسی کاتالوگ کیفیت ساخت را بهتر ارزیابی می‌کنید:

•       بلوز (Bellows): قلب لرزه‌گیر است. بخشی چین‌دار و منعطف از استنلس استیل که معمولاً دوجداره یا چندلایه ساخته می‌شود و حرکت را در سه جهت جذب می‌کند.

•       طوق: رابط بین بلوز و فلنج است. در مدل‌های جوشی همین بخش مستقیم به لوله جوش داده می‌شود.

•       فلنج: لرزه‌گیر را با پیچ و مهره به فلنج مقابل در خط لوله وصل می‌کند.

•       میله‌های مهار (Tie Rods): حرکت آکاردئون را در محدوده مجاز نگه می‌دارند و در برابر شوک‌های شدید از تغییر شکل بیش از حد بلوز جلوگیری می‌کنند.

•       حلقه‌های تقویتی (Reinforcement Rings): مقاومت بلوز را در برابر فشار داخلی بیشتر می‌کنند و خطر پارگی آن را در فشارهای بالا کم می‌کنند.

•       غلاف داخلی: از ایجاد سروصدای زیاد هنگام عبور سیال جلوگیری می‌کند.

•       روپوش و پایه روپوش: روپوش از بلوز در برابر ضربه و گردوغبار محافظت می‌کند و پایه روپوش آن را سر جایش نگه می‌دارد.

 

لرزه گیر آکاردئونی فلنج دار مهاردار کلاس 150 چگونه کار می‌کند؟

اصل کار لرزه گیر آکاردئونی فلنج دار مهاردار کلاس 150 ساده است. وقتی لوله بر اثر گرما بلندتر می‌شود یا تجهیزات می‌لرزند، چین‌های بلوز باز و بسته می‌شوند و طول یا زاویه لرزه‌گیر تغییر می‌کند. به این ترتیب تنش به جای رسیدن به لوله و اتصالات، در خود بلوز جذب می‌شود. این تجهیز سه نوع حرکت را پوشش می‌دهد:

•       حرکت محوری: فشرده یا کشیده شدن در امتداد محور لوله

•       حرکت جانبی: جابه‌جایی عمود بر محور لوله

•       حرکت زاویه‌ای: خم شدن یا چرخش محور

در مدل مهاردار، میله‌ها نقش یک ترمز ایمنی را دارند. حرکت در محدوده طراحی آزاد است، اما فشار داخلی یا ضربه ناگهانی نمی‌تواند آکاردئون را بیش از حد باز کند. به همین دلیل لرزه گیر آکاردئونی فلنج دار مهاردار کلاس 150 در خطوطی که شوک فشاری و ارتعاش شدید دارند، رفتار کنترل‌شده‌تری از مدل ساده دارد. البته مهار ممکن است دامنه برخی حرکت‌ها را محدود کند. پس ظرفیت دقیق حرکت محوری و جانبی را باید بر اساس طراحی مهار و کاتالوگ سازنده تعیین کرد.

 

مشخصات فنی لرزه گیر آکاردئونی کلاس 150

جدول زیر محدوده مشخصاتی را جمع‌بندی می‌کند که تولیدکنندگان داخلی برای لرزه گیر آکاردئونی فلنج دار مهاردار کلاس 150 و مدل‌های هم‌رده این لرزه گیر صنعتی اعلام کرده‌اند. این اعداد کلی هستند و برای هر مدل باید با برگه فنی همان سازنده مقایسه شوند.

مشخصه فنی	محدوده اعلام‌شده در کاتالوگ‌ها
کلاس فشار	ANSI Class 150
جنس بلوز	استنلس استیل 304 یا 316
جنس فلنج	فولاد کربنی A105 یا استنلس استیل 304/316
نوع اتصال	فلنج‌دار (مدل‌های جوشی و دنده‌ای هم تولید می‌شوند)
محدوده سایز	DN25 تا DN1000 (۱ تا ۴۰ اینچ)
فشار کاری	حدود ۱۶ بار در دمای محیط، بسته به قطر و طراحی
دمای کاری	بسته به سازنده، از حدود ۸۰- تا ۴۵۰+ درجه سانتی‌گراد
حرکت محوری	حدود ±۱۰ تا ±۴۰ میلی‌متر، متناسب با قطر
حرکت جانبی	تا حدود ۲۰ میلی‌متر
حرکت زاویه‌ای	تا حدود ۱۰ درجه
استاندارد طراحی	EJMA و ASME B31.3
آزمون نهایی	تست فشار هیدرواستاتیک و تست نشتی
پوشش فلنج	رنگ اپوکسی ضدخوردگی یا گالوانیزه سرد
سیالات قابل انتقال	آب، بخار، گاز، هوا، روغن و مواد شیمیایی سبک

 

جنس بلوز و فلنج

بلوز تقریباً همیشه از استنلس استیل 304 یا 316 ساخته می‌شود که در برابر خوردگی و نوسان دما مقاوم است. فلنج‌ها معمولاً از فولاد کربنی مثل A105 هستند و در شرایط خاص از استیل ساخته می‌شوند. جنس نهایی لرزه گیر صنعتی آکاردئونی فلنج دار به نوع سیال، دمای کاری و شرایط محیط نصب بستگی دارد.

 

فشار کاری کلاس 150 و نقش دما

فشار کاری کلاس 150 عدد ثابتی نیست. برخی کاتالوگ‌ها ظرفیت آن را حدود ۱۵۰ PSI یا ۱۶ بار اعلام می‌کنند، اما همان منابع می‌گویند این مقدار مربوط به دمای محیط است و به قطر و طراحی بستگی دارد. با بالا رفتن دما یا تغییر جنس، فشار مجاز هم تغییر می‌کند. بنابراین در خطوط بخار و سیالات داغ، فشار مجاز را باید برای دمای واقعی کار از جدول سازنده خواند.

 

میزان جابه‌جایی مجاز

اعداد حرکت محوری، جانبی و زاویه‌ای در جدول بالا به قطر، طول لرزه‌گیر و نوع مهار بستگی دارند. در مدل مهاردار، طراحی میله‌ها تعیین‌کننده است. پس این اعداد را نباید برای همه سایزها یکسان فرض کرد.

 

استاندارد ساخت و تست

ساخت این لرزه‌گیرها بر مبنای استاندارد EJMA است و برخی سازندگان ASME B31.3 را هم ذکر می‌کنند. وجود گزارش تست هیدرواستاتیک و تست نشتی در مدارک کارخانه یکی از نشانه‌های کیفیت محصول است.

 

نمونه ابعاد کاتالوگی لرزه گیر فلنج دار کلاس 150

جدول زیر از کاتالوگ یکی از تولیدکنندگان داخلی و برای مدل فلنج‌دار ساده کلاس 150 است. این جدول فقط برای آشنایی با ترتیب ابعاد آمده است. طول و ابعاد مدل مهاردار ممکن است متفاوت باشد و باید از سازنده استعلام شود. دمای کاری اعلام‌شده برای همه سایزهای این مدل ۱۰- تا ۴۰۰+ درجه سانتی‌گراد و جنس بلوز استیل 304 یا 316 است.

سایز اسمی	قطر فلنج (mm)	طول استاندارد (mm)
DN50	165	200
DN65	185	220
DN80	200	220
DN100	220	240
DN125	250	260
DN150	285	280
DN200	340	300
DN250	395	320
DN300	445	350

 

تفاوت کلاس 150 و PN16

یکی از رایج‌ترین اشتباه‌ها در خرید این است که کلاس 150 را بدون بررسی، معادل PN16 فرض کنند. درست است که برخی کاتالوگ‌ها ظرفیت کلاس 150 را حدود ۱۶ بار نوشته‌اند، اما این عدد فقط در دمای محیط و برای جنس و طراحی مشخصی معنا دارد. کلاس 150 یک رده فشاری است که به جنس و دما وابسته است. اگر دمای سیال بالا برود، فشار مجاز آن دیگر با فشار اسمی یکی نیست.

پیش از جایگزین کردن یک لرزه گیر آکاردئونی فلنج دار مهاردار کلاس 150 با مدلی از رده PN16 یا برعکس، دو چیز را بررسی کنید:

•       استاندارد و سایز فلنج‌ها با فلنج‌های موجود در خط لوله دقیقاً هماهنگ باشد.

•       فشار مجاز در دمای کاری واقعی، از کاتالوگ سازنده تأیید شده باشد.

همین منطق درباره رده‌های پایین‌تر مثل PN10 هم صدق می‌کند. این رده‌ها برای خطوط کم‌فشارتر طراحی شده‌اند.

 

تفاوت لرزه گیر آکاردئونی مهاردار و بدون مهار

هر دو مدل بر اساس EJMA ساخته می‌شوند و جنس و ساختار بلوز مشابهی دارند. تفاوت اصلی در میله‌های مهار و شرایط کاری مناسب برای هر کدام است:

معیار مقایسه	مدل مهاردار	مدل ساده (بدون مهار)
میله مهار	دارد	ندارد
کنترل حرکت آکاردئون	محدود و کنترل‌شده	آزادتر
شرایط مناسب	ارتعاش شدید، شوک فشاری، جابه‌جایی کنترل‌نشده	فشار و ضربه متعادل، شرایط پایدار
مقاومت در برابر ضربه	بالا	متوسط
نصب و نگهداری	نیاز به دقت بیشتر در تنظیم مهار	سریع‌تر و ساده‌تر
هزینه	بیشتر	اقتصادی‌تر

به زبان ساده، اگر در خط لوله نوسان و ضربه شدید دارید، لرزه گیر آکاردئونی فلنج دار مهاردار کلاس 150 انتخاب ایمن‌تری است. اگر شرایط پایدار است و فشار و ضربه سنگین وجود ندارد، مدل ساده کافی است و هزینه کمتری دارد.

 

کاربرد لرزه گیر آکاردئونی مهاردار

توانایی تحمل دما و فشار بالا و جذب حرکت در سه جهت باعث شده لرزه گیر آکاردئونی فلنج دار مهاردار کلاس 150 در سیستم‌های Piping و Ducting بسیاری از صنایع به کار رود. مهم‌ترین موارد کاربرد لرزه گیر آکاردئونی مهاردار این‌ها هستند:

•       نفت، گاز، پالایشگاه و پتروشیمی: خطوط فرآیند و انتقال، و ایستگاه‌های پمپاژ

•       نیروگاه‌ها: نیروگاه‌های بخار، سیکل ترکیبی، برق‌آبی و هسته‌ای، و همچنین بویلرها و خطوط بخار

•       تأسیسات ساختمانی و تهویه مطبوع (HVAC): کاهش لرزش چیلرها، پمپ‌ها و دیگ‌های آب گرم

•       صنایع فولاد، ذوب آهن و سیمان: خطوط فرآوری با دما و فشار بالا

•       کارخانه‌های شیمیایی و مبدل‌های حرارتی: انتقال مواد شیمیایی، روغن، هوا و گاز

•       صنایع چوب و کاغذ

•       آب و فاضلاب صنعتی و پمپ‌های آتش‌نشانی: نصب در خروجی پمپ‌ها

•       صنایع دریایی و کشتی‌سازی: جذب لرزش موتور و پمپ در انتقال آب دریا یا سوخت

•       خروجی اگزوز موتورهای احتراقی

 

راهنمای انتخاب لرزه گیر آکاردئونی فلنج دار مهاردار کلاس 150

برای انتخاب درست لرزه گیر آکاردئونی فلنج دار مهاردار کلاس 150، این چک‌لیست را به ترتیب بررسی کنید:

1.    فشار و دمای کاری: مطمئن شوید رده کلاس 150 در دمای واقعی سیستم، فشار عملیاتی خط را پوشش می‌دهد.

2.    سایز و استاندارد فلنج: سایز DN و استاندارد فلنج باید دقیقاً با لوله‌کشی موجود یکی باشد.

3.    جنس بلوز و فلنج: بین استیل 304 و 316 و نوع فلنج، بر اساس سیال و شرایط محیط انتخاب کنید.

4.    میزان و نوع جابه‌جایی: حرکت محوری، جانبی و زاویه‌ای مورد نیاز را حساب کنید و با کاتالوگ مقایسه کنید.

5.    شدت ارتعاش: اگر ارتعاش شدید است، مدل مهاردار را انتخاب کنید. در شرایط پایدار، مدل ساده هم کافی است.

6.    استاندارد و مدارک تست: مطابقت با EJMA و گزارش تست هیدرواستاتیک و نشتی را از سازنده بخواهید.

7.    اصالت کالا: لوگوی سازنده روی محصول را بررسی کنید و از فروشنده معتبر خرید کنید.

 

نکات نصب لرزه گیر آکاردئونی

نصب لرزه گیر آکاردئونی درست، به اندازه انتخاب آن اهمیت دارد:

•       لرزه گیر آکاردئونی فلنج دار مهاردار کلاس 150 را نزدیک تجهیزات لرزان، مثل خروجی پمپ، نصب کنید تا ضربه پیش از رسیدن به شبکه اصلی خنثی شود.

•       در لوله‌های طویل، لرزه‌گیر را در محل اتصال لوله‌ها قرار دهید تا انبساط حرارتی جذب شود.

•       فلنج‌ها را با پیچ و مهره به‌طور کامل و یکنواخت به فلنج مقابل ببندید.

•       تنظیم میله‌های مهار را مطابق مدارک سازنده حفظ کنید، چون محدوده حرکت مجاز به آن وابسته است.

•       در محیط‌های پرگردوغبار یا در معرض ضربه، از مدل روپوش‌دار استفاده کنید.

•       محل نصب را طوری انتخاب کنید که باز کردن، بازرسی و تعویض قطعه آسان باشد.

 

انتخاب لرزه گیر آکاردئونی کلاس 150 و عوامل مؤثر بر هزینه ها

پیش از خرید لرزه گیر آکاردئونی کلاس 150، بهتر است بدانید چه عواملی قیمت را تعیین می‌کنند. قیمت لرزه گیر آکاردئونی مهاردار به این موارد بستگی دارد:

•       سایز و قطر دهانه

•       جنس استیل بلوز

•       نوع و ضخامت فلنج

•       طول لرزه‌گیر

•       وجود و طراحی میله‌های مهار

•       تیراژ سفارش

•       نرخ ارز و نوسان قیمت فلزات

 

برای خرید لرزه گیر آکاردئونی فلنج دار مهاردار کلاس 150 در حجم پروژه‌ای، پیش‌فاکتور بگیرید و پیش از نهایی کردن سفارش، سایز و جنس را با کارشناس فنی بررسی کنید.

 

سوالات متداول

لرزه گیر آکاردئونی فلنج دار مهاردار کلاس 150 چه کاربردی دارد؟

لرزه گیر آکاردئونی فلنج دار مهاردار کلاس 150 ارتعاش، شوک فشاری و انبساط حرارتی خطوط لوله را جذب می‌کند. بیشترین کاربرد آن در نفت و گاز، پتروشیمی، نیروگاه‌ها، سیستم‌های بخار، تأسیسات HVAC و خروجی پمپ‌هاست.

 

آیا کلاس 150 همان PN16 است؟

خیر. کلاس 150 به جنس و دما وابسته است. ظرفیت حدود ۱۶ بار فقط در دمای محیط اعلام می‌شود. بدون بررسی استاندارد فلنج و فشار مجاز در دمای کاری، نباید این دو را معادل هم فرض کرد.

 

فرق مدل مهاردار با لرزه گیر فلنج دار کلاس 150 ساده چیست؟

مدل مهاردار میله‌های کنترلی دارد که حرکت بیش از حد بلوز را محدود می‌کنند و برای ارتعاش و ضربه شدید مناسب است. مدل ساده نصب و نگهداری آسان‌تر و قیمت کمتری دارد، اما برای شرایط پایدار توصیه می‌شود.

 

بلوز این لرزه‌گیر از چه جنسی است؟

بلوز معمولاً از استنلس استیل 304 یا 316 ساخته می‌شود که در برابر خوردگی و تغییر دما مقاوم است. فلنج‌ها معمولاً از فولاد کربنی A105 یا استیل هستند.

 

حداکثر دمای کاری لرزه گیر آکاردئونی فلنج دار مهاردار کلاس 150 چقدر است؟

بسته به سازنده و جنس، دمای کاری در کاتالوگ‌ها از حدود ۸۰- تا ۴۵۰+ درجه سانتی‌گراد اعلام شده است. عدد دقیق را باید از برگه فنی همان مدل خواند.

 

لرزه گیر فلزی فلنج دار بهتر است یا لاستیکی؟

لرزه گیر فلزی فلنج دار در مقایسه با لرزه‌گیر لاستیکی عمر طولانی‌تری دارد، نگهداری آن کم‌هزینه‌تر است و برای دما و فشار بالا مناسب‌تر است.

 

این لرزه‌گیر را کجای خط لوله نصب کنیم؟

بهترین محل، نزدیک تجهیزات لرزان مثل خروجی پمپ و کمپرسور، یا در محل اتصال لوله‌های طویل است. در این نقاط، لرزه گیر آکاردئونی فلنج دار مهاردار کلاس 150 ضربه و انبساط را پیش از رسیدن به شبکه اصلی مهار می‌کند.

 

جمع‌بندی

لرزه گیر آکاردئونی فلنج دار مهاردار کلاس 150 با ترکیب بلوز استیل، فلنج استاندارد و میله‌های مهار، ارتعاش، شوک فشاری و انبساط حرارتی را به شکلی کنترل‌شده جذب می‌کند و از پمپ‌ها، شیرآلات و اتصالات محافظت می‌کند. برای انتخاب درست باید چند نکته را با هم در نظر گرفت:

•       فشار مجاز در دمای واقعی کار

•       هماهنگی استاندارد فلنج با خط لوله

•       جنس بلوز

•       میزان جابه‌جایی مورد نیاز

•       شدت ارتعاش

همچنین کلاس 150 را نباید بدون بررسی، معادل PN16 دانست. ظرفیت حرکت محوری و جانبی را هم باید از کاتالوگ سازنده و بر اساس طراحی مهار تعیین کرد. اگر برای انتخاب سایز یا مدل مناسب لرزه گیر آکاردئونی فلنج دار مهاردار کلاس 150 به مشاوره نیاز دارید، کارشناسان سایت نوین کالا آماده راهنمایی شما هستند. همین حالا با ما تماس بگیرید.